Çelik: Tarihi eserlere çip takılacak

Kültür ve Turizm Bakanı Ömer Çelik, bakanlık olarak mekanları koruduklarını, bu yöntemin yeterli olmadığını vurgulayarak, “Her tabloya bir çip takılarak her tablonun kendisini takip edeceğiz. Yani o tablo temizlik için bile yerinden oynatıldığında bunu sistemde göreceğiz. Bunu yapacağız.” dedi.

Bakan Çelik, Resim Heykel Müzesinden kaybolan eserlerle ilgili 4-5 ilde eş zamanlı operasyon yapıldığını ifade ederek, “Şimdi bu soruşturma devam ediyor. Bu günde 4-5 tane ilde eş zamanlı operasyon yapıldı. Yapılan operasyon sonucunda 17 eser ele geçirildi. 22 kişi gözaltına alındı.” diye konuştu.

Bakan Çelik, bir süre önce Resim Heykel Müzesinden çalınan ve Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen operasyonla bir kısmı ele geçirilen tablolarla ilgili açıklama yaptı. Bakan Ömer Çelik, eserlerin çalınmasının önüne geçmek için yeni yöntemler geliştirdiklerini belirtti. Resim Heykel Müzesindeki her eserin halkın malı olduğunun altını çizdi.

17 ESER YENİDEN RESİM HEYKEL MÜZESİNE

Bakan Ömer Çelik şöyle konuştu:

“302 tane eser kayıp Resim Heykel Müzesinden. Bunların 120 kadarı resim diğerleri başka objeler. Aslında bu, yıllardan beri konuşulan bilinen bir şeydi. Ben göreve geldikten sonra bununla ilgili bir rapor istedim. Rapor önüme geldiğimde doğrusu çok rahatsız oldum. 302 tane eser kayıp, bazı eserlerin orijinal olup olmadığı kuşkulu. Bunlar Türkiye’nin milli hafızasının, milli kültürünün parçası olan, Türkiye’nin milli koleksiyonundan çalınmış eserler. Bu konuyla ilgili araştırma talimatı verdim. Müfettişlerimiz bir araştırma yaptılar. 1,5 yıl süren bir araştırma oldu, bütün katalogları, müzayede evlerini, antikacıları taradılar. Çok sayıda koleksiyonerle, müzayede evi sahibi ile görüştüler ve benim önüme bir rapor getirdiler. Rapor sonunda bu eserlerin bazılarının muhtemel bazı adreslerde olabileceği şeklinde bir tespit ortaya çıktı. Ve bu artık iyice somutlaştığı için de Bakanlığımız tarafından savcılığa başvuru yapıldı. Başsavcılık makamı ve emniyet çok büyük bir hassasiyetle yaklaştı. Onun öncesinde ben müfettiş raporu önüme geldikten, bu operasyon için, bu süreç için düğmeye basmadan evvel sayın Cumhurbaşkanımıza, Başbakanken arz ettim. Böyle bir durum var ve bunun üstüne gideceğiz diye. Kendisi de ‘Şimdiye kadar niye yapılmamış, sonuna kadar üstüne gidin.’ dedi. Ve netice itibarıyla süreç başladı. İlk aşamada yapılan tespitler sonucunda belli bir miktarda eser bulundu. Sonra 12 tane eser bu operasyonları duyanlar tarafından bakanlığımıza iletildi ve 43 eser oldu. Onların orijinal olup olmadığına dair tetkiklerini yaptık. Ve sonuçta bize, Resim Heykel Müzesine ait oldukları ortaya çıktı. Şimdi bu soruşturma devam ediyor. Bu günde 4-5 tane ilde eş zamanlı operasyon yapıldı. Yapılan operasyon sonucunda 17 eser ele geçirildi. 22 kişi gözaltına alındı.”

İYİ NİYETLİ ALICIYI BAŞTAN SUÇLAMAK DOĞRU DEĞİL

Eserlerin 5-10 kere el değiştirdikten sonra iyi niyetli alıcının bunu gidip almış olabileceğini ifade eden Bakan Çelik, konuşmasını şöyle sürdürdü: “Birde şu var: İyi niyetli alıcılar olabilir. Yani 10 yıl evvel, 20 yıl evvel bu eserler çalınmış olabilir. Bunlara bir kimlik uydurulmuş olabilir. Eserler 5 kere 10 kere el değiştirmiş, 10'uncu aşamada hakikaten samimi bir iyi niyetli alıcı gidip bunu almış, parasını da ödemiş ve bu eser onun evinde ele geçirilmiş olabilir. Şimdi bu kişiyi baştan suçlamak doğru değil. Yani burada savcılık soruşturması sonuçlanana kadar, yargı kararını verene kadar kimseyi baştan suçlu ilan etmemek lazım. Hele de iyi niyetle kültür sanata para yatıran işadamlarını, koleksiyonerleri baştan suçlu ilan etmemek lazım. Ama kimin iyi niyetli alıcı olduğunu, kimin kötü niyetli davrandığını bu soruşturmanın sonucunda göreceğiz. Eğer sonuçta elindeki eser ele geçirilmiş birisi iyi niyetli alıcı ise biz ona teşekkür edeceğiz. Çünkü diyeceğiz ki ‘Siz bu eserlerin yok edilmesini, çalınmasını, kaybolmasını engellemiş oldunuz. Sizin bir kusurunuz yok, siz bilmeden bunu almışsınız’ diye. Bundan sonra soruşturma devam edecek. Bir daha aynı durum yaşanmasın diye şöyle bir yöntem izleyeceğiz: Mesela yıllar içinde bu nasıl olmuş: Birincisi darbe döneminde bu çok suistimal edilmiş. Kontroller iyi yapılmadığı için Türkiye’de sistem çöktüğü için darbe dönemlerinde eserler alınmış birilerinin evlerine konulmuş daha sonra da bunların izi kaybolmuş. Güya sergilenmek için teşhir için gönderilmiş ama daha sonra izi kaybettirilmiş eserlerin. Bir kısmının örneğin 43 tane eserin sahte olduğunu tespit ettik Resim Heykel Müzesi'ndeki. Bu da şunu gösteriyor demek ki çalmak için sahtelerini yaptırmışlar orijinalleri ile değiştirmişler.”

ESERLERE ÇİPLİ TAKİP SİSTEMİ

Müzedeki eserlere takip için çip takılacağını anlatan Bakan Çelik, “Biz sadece mekanları koruyoruz ama bu yöntemin yeterli olmadığı gözüküyor. Her tabloya bir çip takılarak her tablonun kendisini takip edeceğiz. Yani o tablo temizlik için bile yerinden oynatıldığında bunu sistemde göreceğiz. Bunu yapacağız. Ama şu anda yürüyen soruşturma bağlamında önemli olan şu: Resim Heykel Müzesinde ne kadar eser kaybolmuşsa bunların hepsi halkın malıdır, Türkiye Cumhuriyeti’nin ortak değeridir. Bunların hepsini geri istiyoruz. Kötü niyetli alıcılar cezasını çeksin. İyi niyetli alıcılara da teşekkür edeceğiz. Bu eserleri korudukları için” şeklinde konuştu.