İnternet kafelere format atılacak

SADECE OYUN OYNANMAYACAK

Adana’da, internet kafe işletmelerinin bağlı bulunduğu Bilgisayar Tamircileri ve Malzemecileri Odası Başkanı Salih Diptaş, internet kafelerin artık sadece bir eğlence mekanı değil, aynı zamanda eğitim ve kültür merkezi olması gerektiğini söyledi. Diptaş, “İnsanların hem teknolojiden faydalanıp hem rahatça kahvesini içebileceği, kitabını, DVD’sini satın alabileceği, oyun oynayabileceği, konser ve maç biletlerini temin edebileceği, faturasını ödeyebileceği, masa tenisi, bilardo gibi sportif faaliyetlerini de sürdürebileceği yeni bir anlayış kazandırma hedefindeyiz” dedi.

DEEPFREEZE CAN YAKIYOR

İnternet kafelerin, Deepfreeze yazılımı ile başının belada olduğunu ifade eden Diptaş, “Özellikle internet kafeler için faydalı olan bu program, bilgisayarı adeta dondurarak koruma altına alır. Bilgisayar kapanıp açıldıktan sonra eski haline döner. Bu sayede işletim sisteminin bozulmasından ve virüs vb. zararlı etkilerden korunmuş olunur. Program, birçok internet sitesinden ücretsiz olarak temin edilebiliyor” dedi. Yazılımın lisansını alan şirket yetkililerinin kafe kafe dolaştığını belirten Diptaş, Firmanın şartlarını kabul etmeyen işletmeciler mahkemeye çıkıyor ve ceza alıyorlar” dedi.

İçeriği de değişecek çehresi de

ADANA MEDYA - İnternet kafelerin olmazsa olmazı Deepfreeze yazılımını, neredeyse kullanmayan işletme yok. Bu yazılımı Fronics adında bir Kuzey Amerika firması üretiyor. Beyaz Bilgisayar Danışmanlık Hizmetleri Ltd. Şti. 2005 yılında Fronics’in Türkiye distribütörü oldu ve ülkemizde satmaya başladı. Son bir yıldır gözünü internet kafelere diken firma avukatları Microsoft Türkiye’nin internet kafeler üzerine uyguladığı bilindik yöntemi uyguluyor. Önce savcılıklara lisanssız yazılım kullanıldığı iddiasıyla suç duyurusunda bulunuyorlar. Sonra yasayla köşeye sıkıştırdıkları işletmecilere bilgisayar başına adet fiyatı 65 TL’ye yazılım satıyorlar. Ayrıca 2 bin 200 TL avukatlık ücreti talep edilerek alınıyor. Firmanın şartlarını kabul etmeyen işletmeciler mahkemeye çıkıyor ve ceza alıyorlar. Şu ana kadar geçmişinde suç işlememiş temiz işletmecilere mahkemelerce verilen tüm cezalar ertelenerek, 5 yıl hükmün açıklanmasının ertelenmesi kararına bağlanmış olsa da işletmeciler için yine de hoş olmayan bir durum.

İnternet kafelerin bağlı bulunduğu Adana Televizyon, Elektronik Cihazlar, Bilgisayar, İletişim Araçları Tamircileri ve Malzemecileri Odası Başkanı Salih Diptaş, söz konusu programın internet üzerinden ücretsiz bir şekilde rahatlıkla temin edilebildiğini belirterek, “Bu programı indirmek 1 dakikanızı almıyor. Sayısız internet sitesinde bu programı ücretsiz bir şekilde indirebiliyorsunuz. Bu programı ücretsiz şekilde kullanıma sunanlar cezalandırılmıyor ama kafeler cezalandırılıyor” dedi.  Diptaş, Deep Freeze, özellikle internet kafeler için çok faydalı bir programdır. Söz konusu program kurulduktan sonra bilgisayarı adeta dondurarak koruma altına alır. Bilgisayar kapanıp açıldıktan sonra eski haline döner. Bu sayede işletim sisteminin bozulmasından ve virüs vb. zararlı etkilerden korunmuş olunur. Program, birçok internet sitesinden ücretsiz olarak temin edilebiliyor” dedi.

İnternet kafelerin sorunları hakkında neler söyleyebilirsiniz?

Bilişim ve iletişimin vazgeçilmezlerinden olan internet olgusunu, işletmelerinde çok makul şartlarla toplumun hizmetine sunan internet kafeler günümüzde hukuki, teknik ve sosyal anlamda pek çok sorunla karşı karşıya kalmaktadır. Sektörü doğrudan düzenleyen 9207 sayılı yönetmelik,5651 sayılı kanun gibi mevzuatların varlığıyla birlikte, internet kafeleri dolaylı olarak ilgilendiren mevzuatlarında bulunmasının yanı sıra, söz konusu mevzuatlara ilişkin yapılan denetlemeler genel itibariyle internet kafelerin hukuki sorunlarını teşkil etmektedir. Bununla birlikte sektörün teknolojiye paralelliği itibariyle, internet kafelerin teknolojiye ayak uydurma zorunlulukları hem sürekli maliyet hem de bilgi gerektirmektedir. Bu durum ise internet kafe işletmeciliğinin teknik anlamda hem bilgi hem de maliyeti açık olan sektör olduğunu göstermektedir.

Kazanç sağlayan bir meslek olduğu söylenebilir mi?

Bütün bu zorlukların yanı sıra, internet kafe işletmeciliğine dair bilgi ve bilinçten yoksun kişilerin sektöre dahil olması ve söz konusu kişilerin kanunun ya da toplumun beklentilerine aykırı uygulamaları sonucu sektörün imajının zedelenmesi internet kafelere bakış açısını olumsuz yönde etkilemektedir. Bu durum internet kafe işletmecilerini sadece manevi değil, internet kafelerin müşteri potansiyelini olumsuz yönde etkileyerek maddi yönden de olumuz yönde etkilemektedir.

Adana’da internet kafeciliğin temelleri ne zaman atıldı?

Türkiye’ye internet doksanlı yıllarda geldi. Ardından internet kafe dönemi başladı. Kısa sürede internet kafeler Adana’da yaygın hale geldi. Fakat devlet, internet kafelerde halka açılan bu yeni teknolojiyi beş yıl boyunca denetleyemedi. Üst düzey teknolojik bir sistem getirildi fakat bunun kullanımı ile ilgili hiçbir prensip belirlemedi. Kafeler, 2000 senesine kadar tamamen kuralsız şekilde çalıştı. Kuralsızlık doğal olarak olumsuzlukları beraberinde getirdi. Bazı büyük şirketlerin internet sektörüyle ilgili girişim planları ve internet kafeleri rakip olarak görmeleri ise, internet kafeler üzerinde dezenformasyon sürecini başlattı. İnternet üzerinde yaşanan satanizm hareketleri, çocuk pornosu gibi özellikle ebeveynleri infiale sürükleyen olayların kaynağı bazı çevrelerce internet kafeler olarak gösterildi. İstanbul’da Bilişim Suçları ve Sistemleri Şube Müdürlüğünün 2006 yılında İnterpolle ortak çalışmaları oldu. Çalışma kapsamında, 406 tane bilişim suçu operasyonu düzenledi. Bunlardan sadece 3’ü internet kafe kaynaklı çıktığı ve internet kafelerin bu işlerin içinde yer almadığı anlaşıldı. Bu süreçte medyada yayınlanan asılsız haberler neticesinde halkın gözündeki imajımız yerle bir edilmişti ve onurumuz zedelenmişti. Olayların aslı sonradan anlaşılsa da bize yapılan haksızlığa kimse aldırış etmedi.   İnternet kafe esnafının Anadolu kültürüyle yoğrulmuş insanlar olduğu göz ardı edilerek, yaşanan her olumsuzlukta internet kafeler günah keçisi ilan edilmeye devam edildi

Denetimlerde ne gibi sorunlarla karşılaşıldı?

İnternet kafeciler örgütlenmenin önemini çok geç fark etti.  Geç de olsa örgütlenip, internet kafeciler olarak bu ön yargıları kırmaya çalıştık. 2003 senesinde internet kafelere özel bir genelge yayınlandı. Fakat bu genelgenin uygulanma yönteminde sorunlar yaşandı ve biz bu sorunları ön görememiştik. Yaşadığımız bazı sorunlar ise ülkenin ilk defa karşılaştığı hatta dünyanın da henüz çözüme kavuşturamadığı sorunlardı. 2007 yılında yürürlüğe giren 5651 sayılı yasaya istinaden en kapsamlı kanuni düzenleme olan “İnternet Toplu Kullanım Sağlayıcılar Hakkında Yönetmelik” yayınlandı. Yönetmelikte, internet kafelerde internet üzerinden işlenen suçların tespiti ve suç kapsamına giren konularla ilgili bir takım yeni maddeler getirildi. Hem bu yeni maddelerin anlaşılmasında hem de denetlemelerde yeni yeni sorunlar yaşandı. Bu dönemde tecrübeler edinmiştik ve bu sorunların yaşanacağını 2007 yılında raporlamıştık. İnternet kafeciler olarak haksız yere çok ciddi para cezalarına çarptırılmaya başladık. O dönemden bugüne kafelerin yüzde ellisi kapandı.

İnternet kafeler sadece oyun oynanan eğlence yeri mi?

İnternet kafelerin artık sadece bir eğlence yeri değil, aynı zamanda eğitim ve kültür merkezi olması gerekiyor. İnsanlara hem teknolojiyi sunup hem rahatça kahvesini içeceği, kitabını, DVD’sini satın alabileceği, oyun oynayabileceği, konser ve maç biletlerini temin edebileceği, faturasını ödeyebileceği, masa tenisi, bilardo gibi sportif faaliyetlerini de sürdürebileceği yeni bir anlayışı getiren mekanlar sunmak istiyoruz. İnternet kafelerde bilişim, sosyal yaşam ve eğitime dair her şey mevcut olacak. İnternet kafe markaları da oluşturulabilir. İnternet kafeler marka olabilir.

Adana’da kaç internet kafa bulunuyor?

Türkiye’de 27 bin 500 Adana’da ise 400’den fazla internet kafenin bulunuyor. İnternet kafeler bilişim, oyun ve eğitim sektörü için altın fırsat. Özellikle yurdun doğu illerinde yaşayan çocukların ve gençlerin bu mekanlarda internetle tanışıyor. İnternet kafelerin eğitime olan katkısının küçümsenemez. Kafeler bilişim sektörü için göz ardı edilemeyecek bir kazanç kapısıdır. İnternet kafeler bilişim sektörüne yılda 200 milyon dolar katkı sağlıyor. İnternet kafelerde konforun yanı sıra, teknoloji standardı çok önemlidir. Bu yüzden bir internet kafe esnafı 3 senede bir teknolojisini yeniliyor. 27 bin 500 kafenin 3 senede bir tüm malzemelerini yenilediğini düşünsenize. Kendi çapımızda 1.5 milyar dolarlık bir sektörüz. Ayrıca internet kafeler düşünülenin aksine eğitime ciddi anlamda katkı sağlıyor. Okullarda BT sınıflarında öğrenciler bilgisayarı dilediğince ve hoyratça kullanamaz. Bu tür kullanıma kapı hep kapalıdır. İnternet kafelerde ise durum bambaşka. Bilgisayarlar üzerinde diledikleri her türlü tecrübeyi öğrenciler internet kafelerde deniyorlar. Bozulan kırılan bilgisayarlar devlete de yük olmuyor. Evinde bilgisayarı olmayan çocuk bilişimle burada tanışır. Devlet, milyarlarca lira para harcıyor ve ülkemizde en gelişmiş e- devlet sistemini kurmak istiyor. İşte bunu kullanacak bireyler e-millet internet kafelerde yetişiyor.

Oyun oynayarak turizm sektörüne katkı sağlanabilir mi?

Dünyadaki dijital oyun sektörü aldı başını gidiyor. Türkiye’nin sistemini oturttuğu takdirde dijital oyun sektöründen büyük paralar kazanabilecek potansiyeli var. Güney Kore, ihracatının yüzde 80’ini ürettiği bilgisayar oyunlarını pazarlayarak karşılıyor. Bu yolla ülkelerine ciddi anlamda döviz kazandırıyorlar. Öyle ki, oyun takımları kuruluyor ve dünya çapında turnuvalar düzenleniyor. Bu organizasyonlarda çok ciddi paralar dönüyor. Türkiye bu sektörü yeni  fark etti ve 2 yıl önce Türkiye Dijital Oyunlar Federasyonu (TÜDOF) kuruldu. TÜDOF Türkiye’de oyun yazılımlarının gelişmesinde öncü rol üstlenecek. Bu federasyon altında, dijital oyun sporcuları da yetişecek. Bu hareketi destekleyecek olanlar yine internet kafeciler olacaktır.  İnternet kafelerin dijital sporcular için bir antrenman alanı olacağı kesin. Her kafe kendi takımını oluşturabilir. İnternet kafelerde örgütlenen bu takımlar,  turnuvalarda Türkiye’yi temsil edecekler. Şuan bazı kafelerin kendilerine ait dijital oyun takımları var ve yurt dışı organizasyonlarına katılıyorlar. Bu hal gelişerek devam edecek.