Özgeçmişlerin vazgeçilmezi Tepebağ

            O kadar çok paralar ödeyip, keşifler, yeni dünyalar tanımaya gidiyoruz ki... Yanı başımızdaki güzelliklerden haberiniz var mı? ARKA PLAN'da kalmışlığı, yaşanmışlığı, gerçekliği ve tüm ihtişamıyla Tarihi TEPEBAĞ. Kaçımız biliyoruz? çoğumuz yollarını bile unuttu. Bununla birlikte nüfus cüzdanımda yazan Tepebağ ile tüm özgeçmişlerimi yazarken kullandığım Adana/Tepebağ doğumluyum herşeyi özetlese gerek.

            Tepebağ'ı anlat deseler, geceyimi  gündüzümü baz noktası alim derim. Her ikisi de ayrı bir güzelliktir. Ayrı bir dünyadır. Farklı dünyalar nasıl olurda, ikisi birden güzel olur. Birisi gündüz sükuneti ve  dokusuyla, ikincisi hayatın ta kendisiyle, öğrettikleriyle.

            Tepebağ'ın tarihi mahallesindeki ilk imar çalışmaları neolitik çağa uzanır.Yani Adana'nın ilk yerleşim yerlerinden biridir. büyüklerimizin anlatımıyla, eskiden sel fazlaca gelirmiş, hele ki Seyhan dere yatağında, bu kısımda yüksekte kaldığı için, yerleşkeyi buralara kurmuşlar. Seyhan Nehri'nin karşısındaki tepede bulunan Tepebağ'ın surlarla çevrilmesinin ardından Taşköprü'nün uzağında kalmıştır. Günümüzde Tepebağ bir arkeolojik parka çevrilmekte olup, arkeolojik kazıların yanında 18. yüzyıldan kalma evler ve kamu binaları restore edilip butik otellere, kafe ve restoranlara dönüştürülmektedir. Bu konu ile çalışmalar devam etmektedir.

            Kıymetli okurlar bu defa sizlere, çoğumuzun büyüğünün yolunun düştüğü veya okulu olan, kimi için gerçek anlamda, kimi içinse hayat olarak, Tepebağ'ın  harikalarından, görüntüleri sunacağım. Tepebağ Lisesini bilirsiniz. Ya çatısını ? özellikle 98 depreminden sonra tarihe inat bir Türkçeyle daha çok meydan okuyan. Eminim çoğunuz bu açıdan görmediniz ihtişamlı yapıyı.

Foto: Musa Ballı

            Musa Balı Konağı, yani namı diyar Kemerli Konak. Hani bir çok dizi ve filmin çekildiği müthiş bir ev. Ne hikayeler gizlidir bu evlerde. Özellikle muharebe dönemlerini baz aldığımızda.

            Ya Aziz Pavlus Kilisesi,  yani sizlerin bildiği adı ile BEBEKLİ KİLİSE.  Kilise hem Katolik, hem de Protestan Cemaati tarafından müşterek bir şekilde kullanılmaktadır. Tahminen 1880-90 yılları arasında yapılan Adanamızın merkezindeki İtalyan Kilisesidir.  Kilisenin tepesindeki Meryem Ana’nın 2.5 metrelik tunç heykeli bebeğe benzetildiği için halk arasında Kilisenin ismi "Bebekli Kilise" olarak geçer. Kilise Pavlus adına yaptırılmıştır.

            Gazi Mektebi söylenince Adanamızın tarihle ilgili bam tellerinden birisine dokundunuz demektir.  Her ne kadar  1945 ve 1998 depremlerinde büyük zararlar görsede,  günümüzde 100 yılı aşkın yakın tarihe, canlı tanıklık etmiş yapılardan birisi olarak restore edilip, dimdik ayakta durmaktadır.

            Tepebağ'ın merkezinde, Seyhan Nehri kenarında  günümüzde  Tepebağ ve Kayalıbağ Mahalleleri altında kalan Tepebağ Höyüğü Çukurova’nın en önemli ve büyük höyüklerinden birisidir. Höyükte, bilimsel sondaj kazı çalışmalarına 2013 yılında başlanmıştır. Mali yükümlülükleri Adana Büyükşehir Belediyesi tarafından karşılanan kazı çalışmalarıyla, Adanamızın  ilk yerleşim yeri olan Tepebağ Höyüğünün  stratigrafisinin tespitine yönelik kazı çalışmaları halen devam etmektedir.  Bununla birlikte fotoğrafa baktığımızda, Merkez Caminin minareleri göz önüne alındığında, Seyhan Nehri'nin de hemen yanından aktığı hesap edildiğinde, Adanamızın ilk yerleşim yeri olan Tepebağ'ın yüksekliğini hemen anlayabiliriz.

            Sevgili okurlar, günümüzde sınırları çok karıştırılan Tepebağ ile Kayalıbağ'ın ayrı ayrı güzellikleri bulunmakta. Tepebağ,  Çakmak Caddesi, İnönü Caddesi (Adliye Binası önündeki cadde), Abidinpaşa  Caddesi yarı bölümüyle birlikte, hemen herkesin bildiği Bekir Sapmaz Öğrenci Yurdunun bulunduğu, boylu boyunca uzanan, Av. Turhan ARIK Sokak, dörtgeniyle çevrili.  Bunun dışında Atatürk'ün Evi, Sinema Müzesi, Eski Lunapark , Taş Köprünün Seyhan başlangıcı, Gülek Eczanesi gibi bazı tarihi yapılar Kayalıbağ sınırları içerisindedir.

"Adana'da doğmuşum
Mirza Çelebi'de
İlkokulu İstiklal'de
Ortayı Tepebağ'da
Liseyi Erkek Lisesi'nde okumuşum
Kimilerine göre doğuştan şair
Biraz da asi doğmuşum.
Ve en acısı Adana'nın barajında
Üç kere boğulmuşum.
O gündür bugündür
Denizle aram açık
Buz gibi soğumuşum... "

derken şair Ahmet Selçuk İLKAN havası mı? suyu mu? nedir bilmem ama gariptir huyların benzemesi.  Adana, eski Adana, çocukluğumda kaybettiğim, alışamadığım yalnızlığına, herhangi bir toprak damında. Şiir yazarcasına, bağıra bağıra ağlarcasına, canını acıtıp, kanını akıtırcasına. Şairim yani yürek işçisi, yani namus işçisi derken bile, şaire inat yazmışım yazdıklarımı. Çocukluğum geçmiş bu sokaklarda, halen geçimimi sağlıyorum, oyumu halen burada kullanıyorum. Kağıtçı Ali abiler, Kahveci Ersin abiler, Dedemin en yakın arkadaşı o zamanlar tarihin en uzun süre muhtarlık yapmış adamı Ferhat amcayı, atışmalar, sözler, havadisler, nereden girelim demeler, hani bir petrol varya Ülkiye ablaların petrolü, oradan girince hemen meşhur çeşme var. Sağa, sola yada yukarıya, düz devam et. Sanırsın Ab-ı Hayat çeşmesi. Ama kimlere tarif etmemiştir ki yolu bu meşhur çeşme.  Çoğunuzun yüzünde gülümseme olduğunu görür gibiyim.

Bu haftalık da benden bu kadar. ARKA PLAN ÜRETİM'e devam ediyor...