Rojava Haseki Kantonu Dérik Toplantısı[1]
PYD’nin öncülüğünde düzenlenen “Demokratik ve Özgür Suriye’nin İnşası” kongresinde Demokratik Toplum Hareketi (TEV-DEM), Demokratik Özerklik Yönetimi, PYD, Rojava Siyasi Danışma Kurulu Siyasi Parti Grubu ve Arap Ulusal Konseyi temsilcileri yer alıyor. Suriyenin kuzeyindeki yerel savaşan gruplar 103 Delege ile (8 muhalif Arap parti ve örgütü, 21 muhalif Kürt parti ve örgütü, Asurî-Süryani, Türkmen, Ermeni, Kadın örgütleri vd.) bu kongreye katıldılar. Demokratik Suriyeyi inşa etmek üzere kararlar aldılar.
Demokratik Suriye Kongresi’nin sonuç bildirgesi[2]
8-9 Aralık 2015 tarihinde Rojava’nın Dêrik kentinde düzenlenen ve tüm Suriye halklarının demokratik muhalefetinden 103 delegenin katıldığı Demokratik Suriye Kongresi, 42 kişilik meclisle yürütme kararları alacaktır:
“Uluslararası ve bölgesel güçlerin egemenlik çekişmesinin temel alanı haline getirilen ülkemiz Suriye’nin, terör ve şiddetle kan deryasına dönüştüğü, terörist güçlerin bu trajedi üzerinden farklı hesaplarla pazarlıklar geliştirdiği, olağanüstü koşullarda, Demokratik Özerklik Yönetiminin gelişkin bir ortam yaratarak, toplumsal güvenliği sağladığı bir ortamda, Demokratik Suriye Kongresi, tüm toplumsal kesimlerden temsilcileriyle, Suriyeli muhalif güçlerin katılımıyla, 8-9 Aralık 2015 tarihinde Rojava’nın Dêrik kentinde ‘Özgür ve demokratik bir Suriye inşası için’ sloganıyla gerçekleşmiş ve başarıyla sonuçlanmıştır.
Kongreye katılan siyasi ve toplumsal güçler, ‘Demokratik Suriye Meclisi (MSD)’ adıyla siyasi bir güç kurmak üzere görüş birliğine varmıştır. Mevcut parçalanmışlığa, ülkenin sürüklendiği karanlığa ve akan kana son verecektir.
Kongre çatısı altında bir araya gelen tüm güçler, Suriye krizine demokratik barışçıl tartışma, diyalog ve görüşmelerle çözüm bulmak, teröre karşı mücadele etmek ve Suriye’nin içinden geçtiği süreçte gerekli olan siyasi dönüşümü özgür ve demokratik seçimlerin yapılması, tüm Suriye halklarının, inanç ve kültürlerinin haklarını teminat altına alacak ve demokratik iradesi temelinde toplumsal uzlaşısını sağlayacak olan demokratik bir anayasanın oluşturulması sonucuna varmış, bunun için iradelerini birleştirmiştir.
Kongre katılımcıları ülkenin bu duruma gelmesinden birinci dereceden despotik zihniyetin sorumlu olduğunu ve bu zihniyetin, Suriye toplumunun çok kültürlü, çok inançlı ve etnisiteli, çoğulcu gerçeğine aykırı olduğunu, tüm halklar ve kültürlerin haklarının tanındığı ortak vatan ve özgür yaşam temelinde çoğulcu bir toplumun geliştirilmesiyle despotik zihniyete bir daha dönüş fırsatı vermeyeceğini kongrenin onayladığı siyasi mutabakat belgesiyle deklare etmektedir.
Kongrede göçlere de dikkat çekildi ve göçe karşı bir çözüm yolunun bulunması kararı alındı. Yine göç edenler için geri dönme imkân ve olanaklarının sağlanması, bereketli coğrafyasıyla zengin bir ekonomiye sahip olan ülkemiz Suriye’de tüm oluşumlar için onurlu bir yaşamı sağlayacak altyapıya sahiptir. Bunu da eşit ve adil bir paylaşımla geliştirme kararlılığı ortaya konulmuştur.
Demokratik Suriye Meclisi olarak çalışma prensibimiz ahlaki bir karaktere sahiptir. Suriye’deki siyasi bir partinin refleksleri veya yöntemi esas değildir.
Demokratik Suriye Meclisi saygı temelinde Suriye ile komşu ülkeler arasında ilişkiyi esas alarak barış, sükûnet ve ortak yaşamı kapsayıcılığıyla çabalayacak ve uluslararası sözleşmelere göre mücadelesini sürdürecektir.
Demokratik Suriye Meclisi, kuruluşunun ahlaki bir sorumluluk olduğunu ve Suriye’deki hiçbir siyasi kesime veya yönteme karşı bir refleks olmadığını duyurur.
Demokratik Suriye Meclisi Suriye ile komşuları arasında saygıya dayalı barış, huzur, güven ve ortak yaşam temelinde hareket etmeyi esas alır. Mücadelesini de uluslararası hukuk ve yasalar çerçevesinde yürütecektir.
MSD, bu olağanüstü dönemde ülkenin mevcut durumdan kurtarılması için mücadele eden, değişim amaçları olan ve alternatif bir demokratik sistem inşa etme çabasında olan tüm toplumsal ve siyasi oluşumlar için geliştirilmiş siyasi ve ulusal, demokratik bir projedir. Bunun için Demokratik Suriye Meclisi sivil, siyasi gücüyle ve ulusal şahsiyetlerin katılımıyla ülkeyi gelecekte şiddet sarmalından kurtarmak için siyasi mücadele yürütecektir.
Uluslararası yasalar çerçevesinde, Suriye'nin yeniden dönüşümünü sağlayacak uluslararası kurumlar ve yönetimlerle diyalog içinde olacak, çoğulcu ve merkezi olan bir sistemin geliştirilmesini amaçlayacaktır."
*
Daha önceki bir yazımızda ABD Başkanı Barack Obama'nın IŞİD'le Mücadele Stratejisini incelemiştim. Yani ABD+AB'nin Suriye İçsavaşının çıkmasında ve idaresinde, ABD'nin savaş/seyir planını açıklıyordu. Taraf ülkelerden Suudi Arabistan ve Türkiye farklı bir açıdan bakmakta ve bölgede Sünni bir eksen oluşturmak ve bunu da hegemonyası altında tutmak istemektedirler. Bu nedenle sahada ve süreçte farklı uygulamalar veya yapmaktan kaçınanlar olmaktadır. Türkiye-Suriye sınırı ve IŞİD petrolü Türkiye'nin önüne bir engel olarak çıkmaktadır.
IŞİD'in saldırıları ve Kürtlerin Kobani direnişi bir destana dönüştü ve bölgede Kürt varlığı, cengâverliği kabul ve destek gördü. Bu noktada Rojava'daki Kürt parti ve örgütleri varlık gösterdiler ve organize oldular. Daha doğrusu, bölgede şimdiye kadar yapılmamış bir uygulama ile başarılı oldular. Bölgedeki tüm inançları ve etnik grupları eşitlik temelinde organize edip ortak karar almağa ve milis güçleri oluşturarak savaşmağa, başarılı olmağa başladılar. Uluslar arası aktörlerin Cenevre ve Viyana'da yaptıkları Suriye Sorununu Çözüm toplantılarına Rojava'daki bu güçleri davet etmediler.
Rusya'nın aktif, müdahil bir güç olarak Esad rejimini destekleyerek sahaya girmesi, birçok dengeyi değiştirdi.
İşte bu ortamda, Rojava'da yeşeren bu yeni düzenin ve gücün amaçlarını bilmek bakımından Demokratik Suriye Kongresi’nin sonuç bildirgesi önemli tarihi bir belge olmaktadır.