Yurt içi ve yurt dışında tırmanan terör olayları, ekonomik sıkıntı ve moral bozukluğu turizm sektörünü bu yıl adeta dibe vurdurdu. Neva Tur’un sorumlusu Belgin Özçelik, en önemli sorunun “Güvenli Ülke” kapsamında olmayışımız olduğunu belirtiyor ve “Turist güven istiyor”diyor. Aksi takdirde iptal olan tur sayıları daha da artacak..
Türkiye, Ortadoğu ve Avrupa genelinde yaşanan terör olayları turizm sektörünü nasıl etkiledi?
Türkiye ve Avrupa genelinde yaşanan ve üstelik Ortadoğu’da kanayan yara gibi hemen hemen tüm komşu ülkelerimizden yükselen savaş çığlıkları Türkiye ve Dünyanın gündemine düşerek negatif etkilemektedir. Ülkemizde ve sınır komşusu olduğumuz ülkelerde yaşanan terör olayları, yurtdışından gelecek olan turistlerin rota değiştirmesine neden olmuştur. Tur operatörleri, oteller ve tüm turizmciler sezon hazırlığı yaparken bu iptaller çok moral bozmaktadır. Bildiğiniz gibi geçen yıl gündemimiz seçim ile geçti, bu da turizmi çok etkiledi. Son yaşanan İstanbul’daki bombalama ise İstanbul çıkışlı büyük Cruise gemilerinin bile rota değiştirerek İstanbul limanından çıkışları iptal etmelerine neden oldu. Geçtiğimiz yıllarda İstanbul çıkışlı sattığımız gemiyi bu yıl satamıyoruz.
Aslında turizm için “güvenli ülke” istikrarlı bir hükümet politikası olmaz ise bu sıkıntıları sık sık yaşayacağımızı düşünüyorum. Çünkü Turist rahat etmek, düşünmemek, mutlu olmak, dinlenmek için geliyor, terör, kaos ve bunun gibi en ufak bir sıkıntıda bile gelmek istediği ülkeyi değiştirir, ne yaparsanız yapın aynı turist yıllarca bir daha gelmek istemez. Bu nedenle “güvenli ülke” bilincini turist potansiyeli ülkelerin beynine kazımak lazım. Bunun için de mutlaka güvenlik ve sakin politikalar gerekli sanırım.
Türkiye’ye en fazla gelen turist kafilesi olarak Rusya bilinir. Ancak Rusya ile de ciddi sorunlarımız var. Son yaşanan gelişmeler Rus turist sayısında bir azalmaya neden olacak mı?
Tabi ki oldu, hem Rusya’dan gelen ve hem de Rusya’ya giden yolcularımızda çok azalma oldu. Rus hükümetinin işadamlarına ve resmi personele yaptırım uyguladığını biliyoruz. Sivil halk ise bu negatif etkileşimlerden kaygı duymuyor diyemeyiz. Karşılıklı hem Rus hem de Türk tur operatörleri olarak çok üzgünüz ama özellikle vizelerin de kaldırılması ile çok hareketlenen Rus Turizm pazarımız büyük darbe yedi. Antalya’daki otellerin bu durumdan çok etkilendiğini düşünüyorum, basına yansıyandan da çok zararlar söz konusu olabilir. Bu durumun en kısa zamanda telafi edilmesi Bacasız Sanayi dediğimiz, yerlere yurtlara sığdıramadığımız Turizm’in toparlanması açısından çok önemlidir. Gerek Avrupa ve gerek Rusya vs. gelen iptaller nedeniyle sektördeki işten çıkarmaların da kaç aileyi mağdur edeceğini düşününce aslında zararımız tahmin edilenin de üstünde.
Tüm bu yaşananlar iç turizmde bir fiyat düşüklüğüne neden olabilir mi? Firmalar yerli turistleri çekmek için ne tür kampanyalar ya da indirimler peşindeler?
Aslında öyle umulduğu gibi çok fazla indirimler olmadı iç turizmde. Bunlar elbette ki maliyetlerle de alakalı. Otellerde ve bazı turlarda erken rezervasyon indirimleri var, ancak bunlar zaten her yıl oluyordu. Aslında geçtiğimiz yıllarda bankaların da otel indirimlerine ve tur erken ödemelerine katkı koydukları zamanlar oldu, bunu yeniden canlandırmanın tam zamanı ama bankalardan böyle talepler gelmedi bu yıl. Ama haklısınız yerli turist de daha fazla indirim olacak beklentisi ile yaz rezervasyonlarını yapmakta biraz yavaş hareket ediyorlar. Tüm bunlar bir “KELEBEK ETKİSİ” aslında, ülkemizin en ücra köşesinde yaşanan en küçük bir gerginlik bile bizlere maddi manevi zarar olarak dönüyor, dönecek. Kaldı ki şu günlerde her gün kötü haberle güne başlıyoruz, bu negatif etkileşim yerli turistin moralini bozuyor ve doğal olarak tatil planlarını öteliyor.
Adana neden bir Antalya olamıyor. Oysa deniz var, kumsal var, iklim uygun vs vs…
Bu öncelikle bir hükümet politikasıdır. Adana’nın bir cazibe merkezi olması için; yalnızca şehrin doğal ve tarihi güzellikleri yeterli gelmiyor, hükümetçe planlanıp master planda yer alması, bölge ile ilgili teşviklerin turizmcilere sunulması, teşvik politikaları ile turizmcilerin cazibe merkezi haline gelmesi, yurtiçinde ve yurtdışında tanıtımların yapılarak fuarlarda geniş yer verilmesi gerekiyor. Bununla ilgili yakın zamanda İl Turizm Müdürlüğümüzün bir bilgilendirme toplantısı oldu. Bu konuda yeni çalışmalar var. Biz Nevatur olarak kuruluş yılımızdan bu yana muhtelif zamanlarda yurtdışında çalıştığımız Tur operatörlerimizi Adana’ya davet ettik ve tüm giderleri tarafımızdan karşılanacak şekilde Adana’nın konaklamada merkez olduğu örnek gezi planlarını turizmcilere yaşatarak tanıttık. Adana pek çok tarihi kentin aslında merkezinde sayılır. Adana’ya gelen turist çok kolaylıkla; Gaziantep, Antakya, Mersin, Kapadokya’ya günübirlik gidip dönebilir. Ayrıca yeme içme kültürüne yönelik Nevatur’un hazırladığı GURME TURLARI pek çok ulusal acenta tarafından satışa sunulmuştur. Ben ve ortağım Yusuf Evren bu konuda çok duyarlıyız, hükümet politikaları elbette çok gerekli ancak her şeyi devletten beklemeden bizler de elimizi taşın altına koyarak yaşadığımız kente desteğimizi sonuna kadar koymalıyız.
İnsanlar neden yabancı ülkelere gitmede çekinirler ya da çok pahalı bulurlar? Oysa bir Avrupa ülkesindeki tatille (ki turlar daha ucuz) Antalya'daki tatil neredeyse aynı fiyata mal oluyor
Çok haklısınız, genellikle yurtdışı gezilerinin daha pahalıya mal olacağı konusunda oldukça endişeliler. Oysa her ülkede Türkiye gibi her şeyin hem çok pahalısını hem de çok ucuzunu bulabilmeniz mümkün. Lüks bir hizmet alırsanız fiyatı farklı, daha ekonomik tatil isterseniz ve özellikle de erken karar verirseniz farklı oluyor. Sizin dediğiniz gibi pek çok yurtiçi oteller yurtdışı tur fiyatından pahalıya gelebiliyor.
Yaşlı turizmi denen bir olay gelişti. Avrupa'daki yaşlı turistleri özellikle romatizma gibi hastalıklar çekenleri Türkiye'ye nasıl çekebiliriz?
Aslında Türkiye 2.yaş turizmine alışkın. Dünyada yaşlı turistlerin gezdikleri mevsimler bellidir. Genellikle tercih edilen Nisan Mayıs ve Eylül Ekim aylarıdır. Bu keyifli mevsimlerde ülkemiz de gerçekten cennet gibi oluyor. Ben Adana Sağlık Turizm’i Derneği kurucu üyesiyim, ülkemiz sağlık turizmi anlamında da bir cennet. Hem fiyat, hem kalite ve hem de servis açısından benzersiz diyebiliriz. Hem 2.yaş ve hem de Sağlık Turizmi konularında hizmet koşulları ve sigorta sistemleri ile ilgili netlik kazanmamış konular var, bu konuda Turizm Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığı birlikte çalışmaktadır. Bu turistleri genç yaş grubundan çok daha güvenliğe önem vermekte, yani pazarlamanın dışında ülkemizi güvenli bulmaları çok önemli. Bununla birlikte kesinlikle ülkemiz bu konuda bir cennet.
Herşey dahil olayı aslında turizmin doğasına aykırı değil mi? Yani insanlar bir otele kapanıp gittikleri yerin hiçbir güzelliğini göremiyorlar. Ne düşünüyorsunuz?
Çok haklısınız, her şey dahil turizm ve turist aslında ülkelere çok da katma değer fayda sağlamıyor. Herşey dahil oteller turisti otelden dışarı çıkmamaya yönlendiriyor, böyle olunca turist çok olsa bile çevredeki tüm esnaf mutsuz oluyor. Böyle turistin şehre, ülkeye pek de fayda sağladığını söyleyemeyiz. Ayrıca ülkemizdeki her şey dahil sistemini ilk başlatanlardan olan tatil köylerinin belirli bir standartları vardı. Benzerleri türediğinde kalite düştü, düştü. Çok ekonomik oteller bile her şey dahil fiyatlar belirleyip çıktılar. Ancak bu durum kalitesizliği de yanında getiriyor. Ülkeye çok ucuz fiyatlı diye gelen ve bu ekonomik otelleri tercih eden pek çok insan mutsuz dönüyorlar. Elbette hem ekonomik hem de butik çalışan oteller de var onları tenzih ederim, ama bunu fırsatçılık olarak gören oteller de yok değil.
Neva tur olarak bu sezon için düşündüğünüz kampanyalar ya da sürprizler nelerdir?
O kadar çok alternatif var ki, ama Aslında Türkiye’de gezginlerin ilk gitmek istedikleri yer İTALYA ve FRANSA. Bu geziler ile ilgili ve birkaç yıldır revaçta olan BALKAN ÜLKELERI ile ilgili gezilerimiz öne çıkıyor. Bir de YUNAN ADALARI çok uygun fiyatlarla sunuluyor ve erken kayıt kampanyaları da oldukça iyi. Şu anda Yunan Adaları gezileri çok indirimli. Öne çıkan bir gezi de CRUISE Gemi Seyahatleri, 5 yıldızlı gemilerde gerçekleşen pek çok rotaya uygun olan bu lüks gemilerin fiyatları da aslında oldukça iyi. Her biri için erken davranmak çok önemli.. Ayrıca Nevatur Balayı paketlerinde de bu yıl çook özellikli çok sürpriz mekanlar yer alıyor.